Thông tư 80/2025/TT-NHNN đã đưa ra loạt quy định mới, giúp doanh nghiệp quản lý vay‑nợ nước ngoài một cách minh bạch và an toàn hơn.

1. Tổng quan về Thông tư 80/2025

Thông tư 80/2025/TT-NHNN sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư 12/2022/TT-NHNN, nhằm cập nhật khung pháp lý quản lý ngoại hối cho các khoản vay, trả nợ nước ngoài của doanh nghiệp. Những thay đổi này phản ánh xu hướng hội nhập tài chính quốc tế và yêu cầu tăng cường giám sát rủi ro ngoại tệ.

2. Phân biệt rõ ràng giữa tài khoản ngoại tệ và tài khoản VND

Theo quy định mới, tài khoản vay, trả nợ nước ngoài được chia thành hai loại:

• Tài khoản thanh toán bằng ngoại tệ: Dùng để thực hiện các giao dịch mua ngoại tệ, trả gốc, lãi và phí vay bằng đồng ngoại tệ.
• Tài khoản thanh toán bằng đồng Việt Nam (VND): Dùng cho các khoản thu chuyển khoản từ tài khoản VND của bên đi vay hoặc thu từ bán ngoại tệ cho tổ chức tín dụng.

3. Quy định về thu nhập và bán ngoại tệ

Thông tư bổ sung chi tiết các nguồn thu hợp pháp, bao gồm:

• Thu từ việc mua ngoại tệ tại tổ chức tín dụng để trả nợ.
• Thu từ bán ngoại tệ cho tổ chức tín dụng được phép, kể cả khi mục đích là trả nợ bằng VND.

Đối với doanh nghiệp, việc chứng minh nguồn thu này phải được ghi chép đầy đủ và báo cáo theo mẫu quy định.

4. Hướng dẫn chuyển khoản và trả nợ trước hạn

Trong trường hợp doanh nghiệp muốn trả nợ trước hạn, Thông tư cho phép:

• Nhận tiền giải ngân và chuyển trả nợ từ tài khoản của tổ chức trung gian.
• Sử dụng cơ chế mua lại trái phiếu quốc tế, tuân thủ các điều kiện và quy định của thị trường nơi trái phiếu niêm yết.

Ngoài ra, khi khoản vay không đủ điều kiện xác nhận đăng ký hoặc văn bản xác nhận bị chấm dứt, doanh nghiệp phải thực hiện chuyển tiền trả nợ bằng VND theo tỷ giá hạch toán do Bộ Tài chính công bố.

5. Quy định về tài khoản của bên cho vay tại Việt Nam

Thông tư 80/2025 quy định rõ ràng rằng:

• Bên cho vay không được sử dụng tài khoản ngoại tệ của người không cư trú tại ngân hàng Việt Nam để giải ngân hoặc thu hồi nợ, trừ khi có giấy phép đặc biệt.
• Việc mở và sử dụng tài khoản của người không cư trú phải tuân thủ Luật ngoại hối và các quy định hạn chế sử dụng ngoại tệ trên lãnh thổ Việt Nam.

6. Báo cáo định kỳ và tuân thủ

Doanh nghiệp phải thực hiện báo cáo trực tuyến hàng tháng, không muộn hơn ngày 05 của tháng kế tiếp. Khi đồng tiền vay khác với ngoại tệ quy định, doanh nghiệp phải áp dụng tỷ giá hạch toán mới nhất do Bộ Tài chính công bố để thực hiện quy đổi và báo cáo.

7. Kết luận và lời khuyên thực tiễn

Với những thay đổi này, doanh nghiệp cần:

1. Rà soát lại cấu trúc tài khoản vay, đảm bảo phân loại đúng giữa tài khoản ngoại tệ và VND.
2. Chuẩn bị đầy đủ chứng từ chứng minh nguồn thu từ mua/bán ngoại tệ.
3. Áp dụng quy trình báo cáo trực tuyến chặt chẽ, tránh vi phạm thời hạn.
4. Tham khảo ý kiến chuyên gia pháp lý hoặc ngân hàng để tuân thủ các quy định về tài khoản bên cho vay.

Việc nắm bắt và thực hiện đúng Thông tư 80/2025 không chỉ giúp doanh nghiệp tránh rủi ro pháp lý mà còn tối ưu chi phí vay‑nợ trong môi trường ngoại hối biến động.